Filmemigration aus Nazideutschland

In samenwerking met het Goethe-Institut Brüssel eren wij in juni het werk van de Duitse filmregisseur Günter Peter Straschek over de geschiedenis van de Duitse migranten uit de filmwereld in Hollywood, met een lezing van filmcriticus Stefan Ripplinger, een tentoonstelling, de vertoning van zijn documentaireserie Filmemigration aus Nazideutschland en een aantal belangrijke films die uit deze filmemigratie voortkwamen.

Filmemigratie uit nazi-Duitsland, Günter Peter Straschek

Günter Peter Straschek, geboren in Graz (Oostenrijk) in 1942, was een van die kritische en rebelse geesten die zich weigerden neer te leggen bij het conformisme van de Oostenrijkse naoorlogse maatschappelijke orde. In 1966 was hij student aan de Deutsche Film- und Fernsehakademie Berlin (DFFB) in West-Berlijn. Hij maakte deel uit van een groep socialistisch en marxistisch georiënteerde studenten (o.a. Harun Farocki, Holger Meins, Helke Sander) die andere filmische benaderingen uitprobeerden, wat al snel voor opschudding zorgde: in 1968 werden ze van school gestuurd. Een vroege interesse van Straschek betrof, met blik op de filmgeschiedenis, het lot van die filmprofessionals – joodse en niet-joodse, bekende en onbekende – die door de nationaalsocialisten vervolgd en verbannen waren. Zijn eerste onderzoek (dat hij vervolgens een leven lang verderzette) resulteerde in een ‘filmemigratiefonds’ dat als basis diende voor de vijfdelige serie ‘Filmemigration aus Nazideutschland’ (1973-1975). Het betreft een uniek document, ook op formeel en esthetisch vlak: hier gaat een ‘filmmens’ met camera en geluid in tegen alle televisiegewoonten, door vaste shots en plansequenties te gebruiken. Een proces dat boeit en fascineert, want geen enkel effect wordt middels ‘tussenshots’ verbloemd: de meer dan 80 geïnterviewden van over de hele wereld onthullen door hun fysieke aanwezigheid en de manier waarop ze spreken op elk moment hun bestaan.



In samenwerking met het Goethe-Institut Brüssel & Sabzian
image
Woensdag 01.06 19:00 ledoux|upper Cart
Donderdag 02.06 15:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland
Het Zilveren Scherm ⁄ Films de Jadis

L'Ensorceleuse de Berlin
A Foreign Affair
  • Billy Wilder, United States of America 1948 ⁄ Marlene Dietrich, Jean Arthur, John Lund ⁄ black and white ⁄ 115' ⁄ ST-OND: FR-NL

Een smakelijke cocktail van zwarte humor en onbeschaamdheid in de ruïnes van het Berlijn van 1948 met zijn zwarte markt, duistere schaduwen en de pas de deux van een puriteinse yankee met een perverse vamp - Marlene Dietrich uiteraard.

image
Vrijdag 03.06 19:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Günter Peter Straschek

Een portret van een vrouw die haar uitkering aanvult met prostitutie. Een aanklacht tegen linkse idealisten die vrouwenemancipatie alleen met woorden belijden. En een kijk op de “hindernissen van de revolutie” volgens de 19de-eeuwse Italiaanse marxistische filosoof Antonio Labriola.

image
Zaterdag 04.06 18:00 plateau|upper Cart
Dinsdag 07.06 20:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Le Congrès s'amuse
Der Kongress tanzt
  • Erik Charell, Germany 1931 ⁄ Willy Fritsch, Lilian Harvey, Conrad Veidt ⁄ black and white ⁄ 84' ⁄ ST-OND: FR-NL

Somptueuze en triomfantelijke superoperette, gesitueerd tegen de achtergrond van het Congres van Wenen in 1815. Hitler verbood later dit luxueuze escapisme à la Hollywood. Zowat alle grote sterren, van Willy Fritsch tot Conrad Veidt, namen een rol voor hun rekening.

image
Zondag 05.06 17:00 Ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Jeux dangereux
To Be or Not to Be
  • Ernst Lubitsch, United States of America 1942 ⁄ Jack Benny, Carole Lombard, Robert Stack ⁄ black and white ⁄ 96' ⁄ ST-OND: FR-NL

Een Poolse derderangsacteur voert met zijn gezelschap een Gestapo-nummertje op en zet nazi's voor schut. Lubitsch bouwt een meesterlijke komedie op de paradoxen van realiteit en illusie.

image
Zondag 05.06 18:00 plateau|upper Cart
Woensdag 08.06 20:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Filmemigration aus Nazideutschland I
  • Günter Peter Straschek, West Germany 1975 ⁄ ⁄ 58' ⁄ ST-OND: FR-EN

Eerste deel van de documentaire waarin Straschek via zo’n 100 interviews, archiefmateriaal en clips van films de emigratie van filmmensen uit Duitsland in kaart brengt. Met onder anderen Fritz Lang, Lotte H. Eisner en Anatole Litvak.

image
Maandag 06.06 20:00 plateau|upper Cart
Donderdag 09.06 18:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Ventres glacés
Kuhle Wampe
  • Slatan Dudow, Germany 1932 ⁄ Hertha Thiele, Ernst Busch, Martha Wolter ⁄ black and white ⁄ 73' ⁄ ST-OND: FR-NL

Straatarme, dakloze arbeiders leven op een kluitje aan de rand van Berlijn. Een harde schildering van de massale werkloosheid en een oproep tot politiek protest. Deze door Bertolt Brecht geschreven film is een pleidooi voor solidariteit. Verboden door de nazi's.

image
Donderdag 09.06 15:00 ledoux|upper Cart
Zondag 12.06 17:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland
Het Zilveren Scherm ⁄ Films de Jadis

Dans les rues
  • Victor Trivas, France 1933 ⁄ Madeleine Ozeray, Marcelle Jean-Worms, Jean-Pierre Aumont ⁄ black and white ⁄ 81' ⁄ ST-OND: −

Jean-Pierre Aumont geeft in deze vrolijke zedenkomedie gestalte aan een lid van een bende nietsnutten die blijkbaar slechts voor de lol samenklitten.

image
Vrijdag 10.06 19:00 ledoux|upper Cart

Filmmaker Holger Meins portretteert Oskar Langenfeld, een tuberculosepatiënt die in een herberg in Kreuzberg woont. Nadat Meins in 1974 als gevolg van een hongerstaking was overleden, sprak Renate Sami met mensen die voor het laatst met hem hadden geleefd en gewerkt. Onder hen Günther Peter Straschek en een jonge vrouw die in die tijd deel uitmaakte van een studentencollectief waarmee zij beiden filmactivistisch werk deden.

image
Zondag 12.06 18:00 plateau|upper Cart
Woensdag 15.06 18:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Filmemigration aus Nazideutschland II
  • Günter Peter Straschek, West Germany 1975 ⁄ ⁄ 116' ⁄ ST-OND: EN-FR

Episodes 2 en 3 van de historische documentaire van Günter Peter Straschek, met interviews van belangrijke protagonisten van de Amerikaanse cinema, die toen Hitler aan de macht kwam in Hollywood hun toevlucht vonden.

image
Maandag 13.06 18:00 plateau|upper Cart
Donderdag 16.06 20:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Confessions of a Nazi Spy
  • Anatole Litvak, United States of America 1939 ⁄ Edward G. Robinson, George Sanders ⁄ black and white ⁄ 100' ⁄ ST-OND: −

De nazi’s proberen ook in de VS te rekruteren maar de FBI laat niet begaan. De eerste film van een grote Amerikaanse filmstudio die openlijk het nazisme aan de kaak stelde, met in de cast een resem vertolkers die uit Duitsland waren geëmigreerd omwille van dat nazisme.

image
Donderdag 16.06 15:00 ledoux|upper Cart
Zondag 19.06 21:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland
Het Zilveren Scherm ⁄ Films de Jadis

Les Bourreaux meurent aussi
Hangmen Also Die!
  • Fritz Lang, United States of America 1943 ⁄ Walter Brennan, Brian Donlevy ⁄ black and white ⁄ 134' ⁄ ST-OND: FR-NL

Loyaliteit en verraad: de hoofdthema's van deze uitmuntende antinazi-propagandafilm, gesitueerd in het door de Gestapo bezette Praag. Brecht schreef mee aan het scenario maar de samenwerking met Lang eindigde met een dispuut. Een van Langs grootste films.

image
Vrijdag 17.06 20:00 plateau|upper Cart
Zondag 19.06 18:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Filmemigration aus Nazideutschland III
  • Günter Peter Straschek, West Germany 1975 ⁄ ⁄ 113' ⁄ ST-OND: EN-FR

Deze documentaire over de migratie van mensen uit de filmwereld uit nazi-Duitsland veroorzaakte in de jaren 1970 ophef, maar vergaarde vervolgens stof in het archief van de WDR. Tot hij in 2018 werd gerestaureerd voor een expo over Straschek. Daardoor is een uniek document opnieuw toegankelijk. Hier de laatste twee delen.

image
Zaterdag 18.06 17:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

La Chasse à l'homme
Man Hunt
  • Fritz Lang, United States of America 1941 ⁄ Walter Pidgeon, Joan Bennett, George Sanders ⁄ black and white ⁄ 101' ⁄ ST-OND: FR-NL

Een jager die toevallig zijn vizier op Hitler richtte, wordt door de nazi's tot in Engeland achtervolgd. Buitengewone achtervolgingen in expressieve studiodecors. Schitterende sfeerschepping in een hallucinant Londen.

image
Maandag 20.06 18:00 plateau|upper Cart
Vrijdag 24.06 20:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Hitler's Madman
  • Douglas Sirk, United States of America 1943 ⁄ Patricia Morison, John Carradine, Alan Curtis ⁄ black and white ⁄ 83' ⁄ ST-OND: –

Wanneer Tsjechische partizanen nazicommandant Heydrich vermoorden leidt dit tot gruwelijke represailles vanwege de Duitsers. Sirks eerbetoon aan het verzet in Europa. Een van de minder bekende grote films van de melomeester.

image
Dinsdag 21.06 19:00 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Die Vier im Jeep
  • Leopold Lindtberg, Switzerland 1951 ⁄ Viveca Lindfors, Ralph Meeker, Yossi Yadin ⁄ black and white ⁄ 98' ⁄ ST-OND: FR-NL

Na WOII is Wenen in vier geallieerde sectoren verdeeld. Een jeep met een militair van elk land patrouilleert dagelijks de straten. Als ze beseffen dat een ontsnapte gevangene uit een Sovjetkamp een goede reden heeft om te gaan lopen staan ze voor een moreel dilemma.

image
Dinsdag 21.06 20:00 plateau|upper Cart
Zondag 26.06 18:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Berlin Express
  • Jacques Tourneur, United States of America 1948 ⁄ Robert Ryan, Merle Oberon, Charles Korvin, Fritz Kortner ⁄ black and white ⁄ 86' ⁄ ST-OND: FR-NL

Een geprezen dokter wordt ontvoerd op een trein. De getuigen (een Amerikaan, een Française, een Rus en een Brit) werken samen om de moordenaar te vinden in deze spionagethriller met dubbele bodems. Eerste Amerikaanse productie die in het naoorlogse Berlijn werd gedraaid.

image
Woensdag 22.06 20:00 plateau|upper Cart
Donderdag 23.06 18:00 plateau|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

La Dernière Chance
Die letzte Chance
  • Leopold Lindtberg, Switzerland 1945 ⁄ Ewart G. Morrison, John Hoy, Ray Reagan ⁄ black and white ⁄ 107' ⁄ ST-OND: FR

Een paar Amerikaanse en Britse krijgsgevangenen ontsnappen uit een trein in Italië en proberen om Zwitserland te bereiken. Uiteindelijk krijgen ze het gezelschap van een stel Italiaanse verzetsstrijders. Opvallend: de militairen worden gespeeld door militairen die in Europa vochten en de verzetsstrijders door echte partizanen.

image
Donderdag 23.06 15:00 ledoux|upper Cart
Zondag 26.06 17:15 ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland
Het Zilveren Scherm ⁄ Films de Jadis

De onteerde engelen
La Ronde de l'aube
Tarnished Angels
  • Douglas Sirk, United States of America 1957 ⁄ Rock Hudson, Robert Stack, Dorothy Malone ⁄ black and white ⁄ 90' ⁄ ST-OND: FR

Rock Hudson is de reporter die gefascineerd de overlevingsstrijd volgt van een stuntteam (een gefrustreerde piloot en zijn vrouw-parachutiste) in de donkere wereld van het New Orleans uit de Depressiejaren. Barok melodrama naar Faulkners Pylon.

image
Zaterdag 25.06 19:00 Ledoux|upper Cart

Filmemigration aus Nazideutschland

Un homme perdu
Der Verlorene
  • Peter Lorre, West Germany 1951 ⁄ Peter Lorre, Karl John, Renate Mannhardt ⁄ black and white ⁄ 98' ⁄ ST-OND: FR-NL

In de enige film die hij zelf regisseerde, speelt Peter Lorre een wetenschapper die in een gemoedsopwelling zijn verloofde om het leven brengt, maar daarvoor niet wordt veroordeeld omdat zijn werk 'van vitaal belang voor de oorlog' is. Zijn schuldgevoel overleeft de oorlog en wordt des te meer als besmettelijk en ongewenst ervaren.