60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Ter gelegenheid van de zestigste verjaardag van de onafhankelijkheid van Algerije vieren we het 60-jarige bestaan van één van ’s werelds meest boeiende verhalen in de wereldcinema.

De Algerijnse cinema wordt geboren tijdens de onafhankelijkheidsoorlog, met de door cineasten als Djamel Chanderli, Mohammed Lakhdar-Hamina en René Vautier in het maquis gedraaide films die de officiële beelden van antwoord dienen. Deze ontstaansgeschiedenis zal bepalend zijn voor de cinema die volgt. Vanaf de onafhankelijkheid werd het Centre Audiovisuel d’Alger opgericht met René Vautier, om Algerijnse cineasten op te leiden deze geschiedenis te vertellen. Vanaf zijn eerste jaren wordt deze aanvankelijk militante cinema een staatszaak, de beelden van de harde en gewelddadige oorlog worden ingezet om de recente bevrijding van het koloniale juk te vieren. Algiers wordt een draaischijf voor internationale coproducties die zich inzetten voor de dekolonisatie van landen uit het Zuiden. In Algerije bevinden zich op dat moment uitstekende technici die opgeleid werden in Moskou, Parijs en Brussel. Een productiehuis als Casbah films ziet het licht en producet films als The Battle of Algiers en Les Mains libres, geregisseerd door Italianen. In 1965 wordt de Cinémathèque d’Alger opgericht, een van de bekendste ter wereld, en ontvangt regisseurs als Joseph von Sternberg, Joseph Losey, Nicholas Ray en William Klein, die in 1969 beelden draait van een culturele bijeenkomst zonder voorgaande, het Festival Panafricain d’Alger.

De oorlog blijft het centrale thema voor de cineasten van het eerste decennium na de onafhankelijkheid die worden aangemoedigd door de jonge ‘geëngageerde’ staat, zoals Ahmed Lallem (Elles), Ahmed Rachedi, Mohamed Bouamari… Chronique des années de braises vormt een belangrijk keerpunt, het is de eerste film die een verhaal brengt dat verder teruggaat dan de onafhankelijkheid. Deze film wint de Gouden Palm in Cannes in 1975.

Met films als Omar Gatlato en Tahia ya didou ! focust de Algerijnse cinema voor de eerste keer op het alledaagse leven, een tendens die zich verderzet in de jaren 1980 en culmineert in films als Histoire d’une rencontre van Brahim Tsaki, die aan het IAD studeerde. De Belgo-Algerijnse regisseur Kamal Dehane, van wie we Kateb Yacine, l’amour et la révolution tonen, volgde zijn opleiding dan weer aan het INSAS. De schrijfster Assia Djebar maakt twee wondermooie films, waaronder La Nouba des femmes du mont Chenoua. De situatie van de vrouw wordt ook aangekaart in El Kalaa van Mohammed Chouikh, gemaakt kort voor de opstanden van 1988 die het begin van een bloedige burgeroorlog, de opkomst van het integrisme en het gedurende een decennium verwaarlozen van de cinema door de staat inluiden.

Gedurende deze periode is de Cinémathèque d’Alger de enige plaats waar men nog films kan bekijken. Verschillende kunstenaars en belangrijke persoonlijkheden uit de culturele wereld vormen het doelwit van terroristische aanslagen. Er worden weinig films gedraaid. Het is in deze context van het stopzetten van investeringen in films door de staat dat in Kabylië, streek van verzet, de Algerijnse cinema uit zijn as herrijst met films als Taggara n Legnun van Cherif Aggoune en La Montagne de Baya van Azzedine Meddour.

Het is wachten tot 2002 voor een film als Rachida van Yamina Bachir-Chouikh terugkomt op dit ‘zwarte decennium’ en een renaissance van de cinema in Algerije inluidt, die zich verrijkt met de inbreng van de diaspora (Rabah Ameur-Zaïmèche, Lyes Salem, Neïl Beloufa, Tariq Tegüia…). De twee voorbije decennia vormden een erg dynamische periode voor de Algerijnse film en in het bijzonder voor de documentaire. Films als Atlal van Djamel Kerkar, Jusqu’à la fin des temps van Yasmina Chouikh, Papicha van Mounia Meddour, Nar van Meriem Achour Bouakkaz en À Mansourah tu nous as séparé van Dorothée Myriam-Kellou worden geselecteerd voor internationale festivals. Doorheen deze rijke filmgeschiedenis die worstelt met een vaak gewelddadige realiteit biedt de blik van de Algerijnse cineastes vaak een fijngevoeligere visie, met een andere toekomst in het vizier. Binnen de cinema van de jongste generatie valt trouwens het grote aandeel vrouwelijke filmmakers op, daar kunnen veel westerse filmlanden maar van dromen.


Lees meer over 60 jaar Algerijnse cinema via het Dossier “Rond de 60e verjaardag van de Algerijnse film >



In samenwerking met
image
Donderdag 08.12 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Héliopolis
  • Djaffar Gacem, Algeria 2021 ⁄ Aziz Boukrouni, Mehdi Ramdani, Souhila Mallem ⁄ color ⁄ 116' ⁄ ST-OND: FR

De eerste fictiefilm over de slachtingen van 8 mei 1945. In Sétif vieren Algerijnen, waarvan sommigen terugkeerden van het front, het einde van WO II en eisen hun vrijheid op. Een bloedige repressie maakte 45.000 slachtoffers.

image
Zaterdag 10.12 21:15 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

La Bataille d'Alger
The Battle of Algiers
La battaglia di Algeri
  • Gillo Pontecorvo, Italy, Algeria 1966 ⁄ Brahim Hadjadj, Jean Martin, Yacef Saadi ⁄ black and white ⁄ 121' ⁄ ST-OND: EN

Reconstructie van de evenementen in de kasbah van Algiers tussen 1954 en 1960 toont de geboorte van een natie. Genuanceerde en bescheiden evocatie van de wil van een volk om autonoom te worden.

image
Dinsdag 13.12 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

J’ai huit ans + Algérie année zéro + Elles

Door het verzamelen van getuigenissen van kinderen, van aan het front en van op het lyceum, kwamen deze cineasten in actie tegen de oorlog en voor de bevrijding. Hun films werden vervolgens van het scherm verbannen.

image
Zaterdag 17.12 19:15 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien
Binnenkort in deze zaal ⁄ Bientôt dans cette salle

Omar Gatlato
  • Merzak Allouache, Algeria 1977 ⁄ Boualem Benani, Aziz Degga, Farida Guenaneche ⁄ color ⁄ 90' ⁄ ST-OND: FR-NL

Een Algerijnse klerk wordt verliefd op een meisje, van wie hij op een bandje de stem heeft gehoord, maar durft haar niet benaderen. De film bevat o.a. een leuke scène waarin een projectionist het even niet meer ziet zitten wanneer de pellicule breekt.

image
Dinsdag 20.12 21:15 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Alger insolite !
Tahia ya didou!
  • Mohamed Zinet, Algeria 1971 ⁄ Georges Arnaud, Himoud Brahimi, Suzie Nacer ⁄ color ⁄ 76' ⁄ ST-OND: FR

Een eigenaardig portret van de stad Algiers en haar inwoners, aanvankelijk opgezet als een toeristische film. Een Franse toerist meent een man te herkennen die hij ooit gefolterd heeft. Bij zijn release verboden en ondertussen verheven tot cultstatus, nu in gerestaureerde versie te herontdekken.

image
Zaterdag 24.12 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Kateb Yacine, l'amour et la révolution
  • Kamal Dehane, Belgium 1989 ⁄ color ⁄ 60' ⁄ ST-OND: FR

Portret door de Belgisch-Algerijnse filmmaker Kamal Dehane van de Algerijnse dichter-theatermaker. De film is opgedragen aan Yacine’s moeder die stierf bij de massamoorden in 1945 door de Fransen.

image
Dinsdag 27.12 18:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Ahdat sanawat el jamr
Chronique des années de braise
  • Mohammed Lakhdar-hamina, Algeria 1975 ⁄ Yorgo Voyagis, Mohammed Lakhdar-hamina, Leila Shenna ⁄ color ⁄ 177' ⁄ ST-OND: FR

De geschiedenis van Algerije van 1939 tot 1954 weerspiegeld in de levens van mensen in twee arme dorpen die in opstand komen tegen de Fransen. De meest ambitieuze film ooit door een 'Derde Wereld'-land op stapel gezet. Gouden Palm 1975.

image
Zaterdag 31.12 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Tronc de figuier
Les Mains libres
  • Ennio Lorenzini, Algeria 1964 ⁄ color ⁄ 53' ⁄ ST-OND: EN

Reeds voor Gillo Pontecorvo en eveneens voor Casbah Films tekende Ennio Lorenzini dit portret van een bevrijd land tijdens een reis door Algerije waarin vreugde en discussie centraal staan. Een document van een zeldzame schoonheid, nu opnieuw beschikbaar na 57 jaar afwezigheid.

image
Dinsdag 03.01 21:30 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Nahla
  • Farouk Beloufa, Algeria 1979 ⁄ Yasmine Khlat, Youssef Saiah, Lina Tebbara ⁄ color ⁄ 111' ⁄ ST-OND: FR

De film volgt een jonge Algerijnse fotograaf die in de tijden van burgeroorlog de straten van Beiroet documenteert. Hij ontmoet er drie vrouwen met elk hun verhaal, waaronder Nahla, de zangeres. Een aangrijpende film met prachtige muziek en een uitzonderlijk document over Beiroet in de jaren 1970.

image
Zaterdag 07.01 21:15 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

The Nubah of the Women of Mount Chenoua
La Nouba des femmes du mont Chenoua
  • Assia Djebar, Algeria 1977 ⁄ Zohra Sahraoui, Aïcha Medeljar, Fatma Serhan ⁄ ⁄ 155' ⁄ ST-OND: EN

Door een vrouw te volgen die na 15 jaar afwezigheid terugkeert naar de stad waar ze opgroeide, geeft schrijfster Assia Djebar een stem aan de vrouwen die door het kolonialisme en de dekolonisatie tot zwijgen werden gebracht. Deze film, bekroond in Venetië in 1979, werd bij de release in Algiers niet goed onthaald omdat hij als te persoonlijk werd beschouwd.


In samenwerking met

image
Dinsdag 10.01 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Histoire d’une rencontre
Hikayet Lika
  • Brahim Tsaki, Algeria, France 1983 ⁄ Mohamed Arbouz, Boumediene Belasri, Carine Mattys ⁄ color ⁄ 80' ⁄ ST-OND: FR

Histoire d'une rencontre van Brahim Tsaki, Grand Prix op het FESPACO in 1985, vertelt het verhaal van een vriendschap tussen twee doofstomme kinderen, voorbij de culturele barrières die hen scheiden.

image
Dinsdag 17.01 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

La Citadelle
El kalaa
  • Mohamed Chouikh, Algeria 1988 ⁄ Djillali Ain-Tedeles, Yamina Bachir, Mohamed Baki ⁄ color ⁄ 97' ⁄ ST-OND: FR-NL

Machisme, polygamie en onderwerping van vrouwen: enkele thema's van deze metaforische, van bittere humor doordrongen fabel, gesitueerd in een bergdorpje ten zuiden van Oran.

image
Zaterdag 21.01 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Festival Panafricain d’Alger
  • William Klein, France, West Germany, Algeria 1969 ⁄ Nina Simone, Archie Shepp, Miriam Makeba ⁄ color ⁄ 110' ⁄ ST-OND: FR-EN

Een grote feestelijke bijeenkomst van volkeren die strijden tegen het koloniale juk georganiseerd door Algerije getuigt van de jaren waarin revolutionaire bewegingen uit de hele wereld samenkwamen in Algiers. De fotograaf en kunstenaar William Klein, die ons in september 2022 is ontvallen, filmde dit uitzonderlijke moment.

image
Dinsdag 24.01 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

La Montagne de Baya
  • Azzedine Meddour, Algeria, France 1997 ⁄ Djamila Amzal, Abderrhamane Debiane, Ali Ighil Ali ⁄ color ⁄ 116' ⁄ ST-OND: FR

Tijdens de verovering van Kabylië door de Fransen belichaamt een vrouw, Baya, de strijd voor de eerbiediging van de lokale gebruiken. 14 crewleden lieten het leven tijdens de opnames in 1996. Een van de belangrijkste films van de Kabylische of Amazigh cinema.

image
Zaterdag 28.01 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Rachida
  • Yamina Bachir-Chouikh, Algeria, France 2002 ⁄ Ibtissem Djouadi, Bahia Rachedi, Rachida Messaoudène ⁄ color ⁄ 99' ⁄ ST-OND: FR-NL

Confronterende film over de Algerijnse lerares Rachida die door terroristen gevraagd wordt om een bom in haar school te verstoppen. Het is een gebeurtenis die Rachida’s leven overhoopgooit en haar tot isolement drijft. Yamina Bachir weet de ontreddering door de burgeroorlog treffend te vatten.

image
Dinsdag 31.01 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Atlal
  • Djamel Kerkar, France, Algeria 2016 ⁄ color ⁄ 111' ⁄ ST-OND: FR

Documentaire waarin VHS-beelden die in 1998 zijn gefilmd in Ouled Allal, het toneel van een operatie tegen terroristen in de jaren negentig, geconfronteerd worden met beelden die daar heden ten dage werden gedraaid. Via de mensen die we ontmoeten getuigt de film van de stilte over dit pijnlijke verleden en over de frustratie van de huidige jeugd.

image
Zaterdag 04.02 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

La Parade de Taos + Nar

In deze documentaire komt de regisseuse Meriem Achour Bouakkaz terug op de uiterst gewelddadige handeling van zelfverbranding uitgevoerd door jongeren. Voorafgegaan door een korte, haast stille film van Nazim Djemaï, de veel te jong gestorven filmmaker die wordt beschouwd als de meest getalenteerde van zijn generatie.

image
Dinsdag 07.02 19:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Papicha
  • Mounia Meddour, France, Algeria 2019 ⁄ Lyna Khoudri, Shirine Boutella, Amira Hilda Douaouda ⁄ color ⁄ 108' ⁄ ST-OND: FR-NL

Algiers, 1997. Terroristische groeperingen onderdrukken vrouwen en verplichten hen een sluier te dragen. De jonge modestudente Nedjma (“Papicha”) en haar vriendinnen trekken zich daar weinig van aan. Wanneer het dodelijk fundamentalistisch geweld haar familie treft zet ze als protest zelfs een modedefilé op poten.

image
Zaterdag 11.02 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Taggara n Lejnun / La Fin des Djinns + À Mansourah tu nous as séparés

De ontheemding en internering in kampen van twee miljoen mensen tijdens de Algerijnse oorlog wordt verteld door de regisseuse, die haar vader vergezelt naar Mansourah, zijn geboortedorp. Hij confronteert de jongeren met deze verzwegen geschiedenis, het begin van de plattelandsvlucht. Voorafgegaan door Taggara n Legnun, een kroniek van een klein dorp in Kabylië gezien door de ogen van een zesjarig kind.

image
Dinsdag 14.02 21:00 ledoux|upper Cart

60 jaar Algerijnse cinema ⁄ 60 ans de cinéma Algérien

Jusqu'à la fin des temps
  • Yasmine Chouikh, Algeria 2017 ⁄ Djillali Boudjemaa, Djamila Arres, Mohamed Takiret ⁄ color ⁄ 94' ⁄ ST-OND: FR

In deze bitterzoete komedie vindt een weduwe die het graf van haar zus komt bezoeken op het kerkhof van Sidi Boulekbour de liefde in de persoon van een grafdelver. Een film die de dood hekelt met humor, door middel van een verzameling goedmoedige personages.